اسماعیل گرامی‌مقدم سخنگوی حزب اعتماد ملی می‌گوید: یکی از مولفه‌های آزادی در این صد سال اخیر، برگزاری همه‌پرسی بوده است و حاکمیت باید حق همه‌پرسی را به مردم دهد. همدلی: به نظر شما چه موضوع‌ها و چالش‌هایی الان در کشور وجود دارد که برای حل آن‌ها می‌توان از ظرفیت همه‌پرسی استفاده کرد؟ گرامی مقدم: همه‌پرسی […]

اسماعیل گرامی‌مقدم سخنگوی حزب اعتماد ملی می‌گوید: یکی از مولفه‌های آزادی در این صد سال اخیر، برگزاری همه‌پرسی بوده است و حاکمیت باید حق همه‌پرسی را به مردم دهد.

همدلی: به نظر شما چه موضوع‌ها و چالش‌هایی الان در کشور وجود دارد که برای حل آن‌ها می‌توان از ظرفیت همه‌پرسی استفاده کرد؟

گرامی مقدم: همه‌پرسی در قانون اساسی ما تصریح شده است. هنگامی که قانون اساسی ما در حال تدوین بود، بزرگان انقلاب ما در آن روزها دغدغه اصلی‌شان دموکراسی و آزادی بود. یکی از مولفه‌های آزادی در صد سال اخیر، برگزاری ‌همه‌پرسی بوده است. به همین علت در آن روزها به جدیت و با صراحت و به اتفاق آرا استفاده از ظرفیت ‌همه‌پرسی در قانون اساسی تصویب شد، در مواقعی که کشور، در موضوعات مختلف، میان دوراهی و چند راهی‌ها برای تصمیم سرنوشت‌ساز قرار گرفت، تصمیم‌گیری را به دست مردم بسپرد و نظر مردم را لحاظ کند.

اما تاکنون این موضوع اجرا نشده است. البته به این معنی نیست که ما در این ۴۰ سال در کشور موضوعاتی نداشتیم که به ‌همه‌پرسی گذاشته شود، بلکه به هر دلیلی عده‌ای در کشور مخالف برگزاری ‌همه‌پرسی بوده یا به هر دلیلی به صلاح ندانسته‌اند و تا به امروز به این اصل قانون اساسی توجهی نشده است. در حالی که ما در موضوعات بسیاری می‌توانستیم ‌همه‌پرسی بگذاریم، ضمن اینکه شرایط کشور را ارزیابی کنیم و نظر مردم را بخواهیم.

متاسفانه در بسیاری از موارد نگاه امنیتی به چالش‌ها و مسائل می‌شود و به همین دلیل سخن گفتن از برگزاری ‌همه‌پرسی چه برای دولت و مجلس چه برای فعالان سیاسی هزینه‌آور است. اما واقعیت این است که مثلا در انگلستان ما می‌بینیم برای این که انگلستان از اتحادیه اروپا خارج شود یا نشود، ‌همه‌پرسی گذاشته می‌شود یا حتی در کشور آفریقایی سودان ‌همه‌پرسی گذاشته می‌شود. ما حتی مسائل جدایی مرزها و کشورها یا خروج از پیمان‌ها را هم نداریم.

در دوره‌های اخیر پرونده هسته‌ای بوده که در مراحل مختلف می‌توانستیم به ‌همه‌پرسی بگذاریم. ما حتی در رد صلاحیت‌ها و در حقیقت قانون نظارت استصوابی مجلس می‌بینیم که در هنگام انتخابات بزرگترین چالش حاکمیت، رد صلاحیت گسترده یک جریان سیاسی است به نام اصلاح‌طلبان که این را می‌توان به ‌همه‌پرسی گذاشت.

همین قانون نظارت استصوابی که مردم چه چیزی می‌خواهند، چون محتوای مسئله بررسی صلاحیت‌ها و اختیارات استصوابی این است که گروهی از طرف مردم گزینش می‌کند و بعد در اختیار مردم می‌گذارد که مردم از میان آن‌ها گزینش کنند.

در حالی که مبانی اساسی آزادی‌های اجتماعی و سیاسی برای فرد یا اجتماع اقتضا می‌کند که مردم به آن بلوغی رسیده‌اند که از صفر تا صد را انتخاب کنند. حتما مردم تشخیص‌شان بهتر است که چه کسانی برای حاکمیت بر آن‌ها صلاحیت دارند. بنابراین این مسئله هم می‌تواند مورد ‌همه‌پرسی قرار گیرد. موضوعات زیاد دیگری که می‌توانیم در موردشان بحث کنیم که متاسفانه تا به حال هیچ گونه ‌همه‌پرسی برگزار نشده است.

همدلی: به نظر شما چه موانعی برای اجرای ‌همه‌پرسی وجود دارد؟

گرامی مقدم: موانع خیلی روشن است. خود حاکمیت باید حق ‌همه‌پرسی را به مردم دهد. روزی مردم به این قانون رای دادند که حقوق‌شان که یکی از این حقوق ‌همه‌پرسی است، رعایت شود.

بنابراین خود حاکمیت باید پیشگام برگزاری ‌همه‌پرسی شود. تا این اصل به اجرا درآید و ضمن اینکه بن‌بست‌هایی هم در برخی از مسائل برای کشور وجود دارد، حل شود.